गर्भधारणा न होण्याची कारणे? ,
गर्भधारणा न होण्यामागील कारणाविषयी बोलायचे झाले तर, विविध वैद्यकीय गुंतागुंतीसोबत दैनंदिन दिनचर्याही याला कारणीभूत ठरू शकते. म्हणून, आम्ही लेखाद्वारे आपल्याला सामान्य तसेच वैद्यकीय कारणांबद्दल तपशीलवार सांगू.



सामान्य कारणे:

खूप जास्त किंवा खूप कमी सेक्स:
बर्याच लोकांचा असा विश्वास आहे की जास्त सेक्स केल्याने गर्भधारणा होऊ शकते. त्याचबरोबर काहीजण यासाठी कमी शारीरिक संबंध ठेवण्याचा आग्रह धरतात. त्यांचा असा विश्वास आहे की कमी संभोग केल्याने वीर्य गुणवत्ता राखली जाते, तर प्रत्यक्षात या दोन्ही परिस्थिती केवळ एक भ्रम आहे. या दोन्ही परिस्थिती तपशीलवार समजून घेऊ.

अधिक शारीरिक संबंध-
माहितीच्या अभावामुळे आज गर्भधारणेबाबत अनेक लोकांमध्ये अनेक प्रकारचे संभ्रम निर्माण झाले आहेत, त्यापैकी एक म्हणजे अधिक शारीरिक संबंध ठेवणे. तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की, असे केल्याने तुम्ही केवळ गर्भधारणेच्या प्रयत्नात सर्वसामान्यांच्या तुलनेत मागे पडणार नाही, तर तुम्हाला अशक्तपणा, गुडघेदुखी, लघवीमध्ये जळजळ आणि चक्कर येणे यासारख्या समस्यांना सामोरे जावे लागू शकते. तज्ज्ञांच्या मते, अतिसंभोगामुळे पुरुषांमधील वीर्याचे प्रमाण कमी होते, ज्यामुळे गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम होऊ शकतो.

खूप कमी लैंगिक संबंध -
काही कमी शारीरिक संबंध ठेवण्याचा आग्रह धरतात. असे लोक प्रामुख्याने केवळ ओव्हुलेशनच्या दिवसांमध्ये (स्त्रीमध्ये अंडी सक्रिय होण्याची वेळ) शारीरिक संबंध ठेवण्यास प्राधान्य देतात, जेणेकरून त्यांना गर्भधारणेत 100% यश ​​मिळते, तर ही विचारसरणी गर्भधारणेमध्ये अडथळे देखील निर्माण करू शकते. याचे कारण असे आहे की प्रत्येक स्त्रीमध्ये ओव्हुलेशनची प्रक्रिया वेगवेगळ्या वेळी सुरू होते, ज्याचा फक्त अंदाज लावला जाऊ शकतो (4). अशा परिस्थितीत, लैंगिक क्रियाकलापांची कमतरता तुम्हाला गर्भधारणेच्या आनंदापासून दूर नेऊ शकते.

तणाव:
तज्ञांच्या मते, तणाव गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम करू शकतो (5). याचे कारण म्हणजे मानसिक दबावाचा तुमच्या शारीरिक हालचालींवर वाईट परिणाम होतो. या कारणास्तव, जर एखादी स्त्री किंवा पुरुष तणावाच्या स्थितीत लैंगिक संबंध ठेवत असेल तर तो या प्रक्रियेत नैसर्गिकरित्या सहभागी होऊ शकत नाही. परिणामी, गर्भधारणा न होण्याच्या समस्येला सामोरे जावे लागते.

पुरुषांमध्ये शुक्राणूंची कमतरता:
अनेक वेळा स्त्रीला गर्भवती होण्यात येणाऱ्या समस्यांचे मुख्य कारण पुरुष जोडीदार देखील असू शकतो. याचे कारण असे की जेव्हा पुरुषांमध्ये शुक्राणूंची संख्या कमी होते, तेव्हा गर्भधारणेमध्ये समस्या येते (5). या कनेक्शनचे निदान आणि उपचार करण्यासाठी आपण डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.

संभोगानंतर बाथरूममध्ये जाणे :
अनेक महिलांना संभोगानंतर लगेच बाथरूममध्ये जाण्याची सवय असते. ते त्यांचे प्रजनन अवयव चांगले स्वच्छ करतात, परंतु असे करणे चुकीचे आहे. तज्ज्ञांच्या मते, महिलांची ही सवय वीर्य योनीमध्ये राहू देत नाही. यामुळे गर्भधारणेची प्रक्रिया प्रभावित होते (6). त्यामुळे सेक्स केल्यानंतर काही काळ झोपण्याचा सल्ला दिला जातो. असे केल्याने गर्भधारणेची शक्यता वाढू शकते, परंतु आम्ही येथे स्पष्ट करतो की यामागे कोणतेही वैज्ञानिक पुरावे नाहीत.

टाइट अंडर गारमेंट्स:
टाइट अंडर गारमेंट्सचा वापर गर्भधारणेच्या प्रक्रियेत अडथळा आणू शकतो. ही सवय पुरुषांमधील शुक्राणूंच्या गुणवत्तेवर आणि प्रमाणावर परिणाम करते (7), स्त्रियांमध्ये या सवयीमुळे योनिमार्गात संसर्ग होण्याचा धोका असतो (8). या दोन्ही परिस्थितीत गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम होतो.

निद्रानाशाची समस्या:
झोप न येण्याची समस्या स्त्री आणि पुरुष दोघांनाही शारीरिक आणि मानसिकदृष्ट्या प्रभावित करते. महिलांमधील या समस्येचा प्रजनन चक्रावर वाईट परिणाम होतो. यामुळे तणावासोबतच त्यांच्यामध्ये अनियमित मासिक पाळीची समस्याही निर्माण होते, जी गर्भधारणा न होणं हा एक मोठा धोका आहे. त्याच वेळी, पुरुषांमध्ये ही समस्या त्यांची रोगप्रतिकारक शक्ती कमकुवत करण्याचे काम करते. यामुळे, ते संसर्गाचे (ताप, फ्लू) सहज बळी होतात. अशा परिस्थितीत त्यांच्या शरीरात निर्माण होणारी उष्णता शुक्राणूंचे प्रमाण कमी करण्याचे काम करू शकते (9). अशा परिस्थितीत, असे म्हणता येईल की स्त्री आणि पुरुष दोघांमध्येही निद्रानाशाची समस्या गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम करू शकते.

अनियमित वजन:
अनियमित वजन देखील गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम करते. तज्ज्ञांच्या मते, जर तुमचे वजन कमी असेल तर त्याचा तुमच्या प्रजनन क्षमतेवर परिणाम होतो. कारण कमी वजन हे कुपोषण दर्शवते. यामुळे स्त्रीला ओव्हुलेशन करता येत नाही. परिणामी, त्यांना गर्भधारणा करणे कठीण होते. उलटपक्षी, जर स्त्रीचे वजन खूप जास्त असेल तर गर्भधारणेची शक्यता देखील खूप कमी होते. जरी तुमचे ओव्हुलेशन चक्र नियमित असेल (10).

स्नेहकांचा अतिवापर:
लैंगिक संभोगाच्या वेळी जास्त प्रमाणात स्नेहकांचा वापर केल्यास गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवरही परिणाम होतो. तज्ज्ञांच्या मते, जेल, तेल आणि क्रीम यांसारख्या बाजारात उपलब्ध असलेल्या स्नेहक पदार्थांचा शुक्राणूंच्या गतिशीलतेवर नकारात्मक परिणाम होतो. त्यामुळे गर्भधारणेच्या प्रक्रियेत अडथळा निर्माण होण्याची शक्यता आहे, मात्र या विषयात अजून संशोधनाची गरज आहे.

अंमली पदार्थांचे व्यसन:
धूम्रपान, दारू पिणे आणि ड्रग्ज घेणे ही सवय गर्भधारणा न होण्याचे प्रमुख कारण असू शकते. असे मानले जाते की महिलांमध्ये ही सवय त्यांच्या प्रजनन क्षमतेवर परिणाम करते, तर पुरुषांमध्ये ही सवय त्यांच्या शुक्राणूंची गुणवत्ता आणि प्रमाण प्रभावित करते. या कारणास्तव असे म्हटले जाऊ शकते की मादक पदार्थांचे व्यसन स्त्री आणि पुरुष दोघांमध्ये वंध्यत्व किंवा नपुंसकत्वाच्या जोखमीचे घटक वाढवण्याचे कार्य करते.

प्रदूषण:
प्रदूषित वातावरण गर्भधारणेच्या प्रक्रियेत अडथळा आणू शकते. या संदर्भात केलेल्या संशोधनात असे आढळून आले आहे की, विषारी रसायने, कीटकनाशके, सिगारेटचा धूर आणि प्लास्टिक यांसारखे वातावरण प्रदूषित करणारे पदार्थ.

अधिक वय:
वृद्ध होणे हे देखील गर्भधारणा न होण्यामागे एक प्रमुख कारण असू शकते. खरं तर, असे मानले जाते की एक स्त्री 20 ते 35 वयोगटातील गर्भधारणेसाठी सर्वात सक्षम आहे. त्याच वेळी, जसजसे वय वाढते तसतसे त्याची प्रजनन क्षमता नैसर्गिकरित्या कमी होऊ लागते. अशा परिस्थितीत तुमचे वय 40 पेक्षा जास्त असेल तर गर्भधारणेमध्ये अडचण येऊ शकते.

अधिक व्यायाम
शरीर तंदुरुस्त ठेवण्यासाठी अनेक महिलांना व्यायाम करणे आवडते. अर्थात ते आरोग्यासाठी चांगलं असतं, पण कोणत्याही गोष्टीचा अतिरेक केव्हाही वाईट असतो असं म्हणतात. हे व्यायामावर देखील लागू होते. तज्ज्ञांच्या मते, इतरांपेक्षा जास्त व्यायाम करणाऱ्या महिलांमध्ये प्रजनन प्रक्रिया कमी असू शकते.

स्मार्टफोन ठेवणे:
स्मार्टफोन आणि मोबाईल हे आजच्या काळात लोकांच्या आयुष्यातील महत्त्वाचा भाग आहेत, परंतु असे केल्याने तुमच्या शुक्राणूंची संख्या मोठ्या प्रमाणात खराब होऊ शकते. तज्ज्ञांच्या मते, मोबाईल फोनमधून रेडिएशन बाहेर पडत राहतात, ज्यामुळे शुक्राणूंना नुकसान होते. अशा परिस्थितीत, जर तुमचा नवराही स्मार्टफोन वापरत असेल तर कदाचित त्याचा स्मार्टफोन तुमच्या गर्भधारणा न होण्याचे कारण असेल.

बिस्फेनॉल ए (बीपीए):
शरीरात Bisphenol A म्हणजेच BPA ची उपस्थिती हे देखील गर्भधारणा न होण्याचे कारण असू शकते. स्पष्ट करा की हा असा एक घटक आहे, जो विशेषतः प्लास्टिक सामग्रीमध्ये आढळतो. तज्ज्ञांच्या मते, महिलांमध्ये या घटकाचे जास्त प्रमाण त्यांच्या प्रजनन क्षमतेवर वाईट परिणाम करते. काही प्रकरणांमध्ये, हा घटक वंध्यत्वास कारणीभूत ठरू शकतो.




वैद्यकीय कारणे

सर्वसाधारणपणे, वर्षभर प्रयत्न करूनही यश मिळत नसेल, तर ताबडतोब डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. कारण गर्भधारणा न होण्यामागे काही वैद्यकीय कारणे असू शकतात. येथे आम्ही तुम्हाला काही महत्त्वाच्या वैद्यकीय कारणांबद्दल सांगणार आहोत.

अनियमित मासिक पाळी :
ज्या महिलांना अनियमित मासिक पाळीची समस्या असते त्यांना अनियमित स्त्रीबिजांचा सामना करावा लागतो. यामुळे त्यांना गर्भधारणेमध्ये अधिक समस्या येतात. स्त्री जितकी कमी ओव्हुलेशन करते तितकी तिची गर्भधारणा होण्याची शक्यता कमी असते.

एंडोमेट्रिओसिस:
हा स्त्रियांशी संबंधित असा विकार आहे, जो थेट त्यांच्या प्रजननक्षमतेला बाधा आणतो. याचे कारण असे की या समस्येमध्ये गर्भाशयाच्या बाहेर एंडोमेट्रियल पेशी (गर्भाशयाच्या पेशी) वाढू लागतात, ज्यामुळे फॅलोपियन ट्यूबमध्ये अडथळा निर्माण होतो. यामुळे महिलांचे शुक्राणू आणि सक्रिय अंडी एकत्र येत नाहीत. या समस्येमध्ये महिलांना वारंवार लघवी होणे, संभोग करताना वेदना होणे, मलप्रवाहात अडचण येणे अशी लक्षणे जाणवतात.

ओव्हुलेशन समस्या:
बर्याच स्त्रियांना गर्भधारणा न होण्यामागे ओव्हुलेशन समस्या हे कारण आहे. असे मानले जाते की काही सवयी, शस्त्रक्रिया किंवा हार्मोनल समस्यांमुळे महिलांमध्ये ओव्हुलेशनशी संबंधित समस्या उद्भवतात. ज्यामुळे पूर्ण वंध्यत्व किंवा गर्भधारणा करण्यात अडचण येते.

पॉलीसिस्टिक ओव्हरी सिंड्रोम (PCOS):
हा विकार स्त्रियांमध्ये असमतोल हार्मोन्समुळे होतो. या समस्येमुळे ओव्हुलेशन प्रक्रियेवर परिणाम होतो. कारण गर्भधारणेसाठी ओव्हुलेशनची प्रक्रिया खूप महत्त्वाची असते. या कारणास्तव, पॉलीसिस्टिक अंडाशय सिंड्रोम गर्भधारणेमध्ये एक प्रमुख अडथळा म्हणून कार्य करते.

फॅलोपियन ट्यूबमध्ये अडथळा:
गर्भधारणा न होण्यामागे फॅलोपियन ट्यूबमध्ये अडथळा हे एक प्रमुख कारण आहे. या परिस्थितीत, गर्भाधान प्रक्रियेचा अर्थ असा होतो की सक्रिय अंडी शुक्राणूंना भेटू शकत नाहीत. एंडोमेट्रिओसिस, इन्फेक्शन किंवा अनियमित मासिक पाळी यांमुळे प्रजनन अवयवात जळजळ झाल्यामुळे ही समस्या उद्भवू शकते.

अंडी समस्या:
गर्भधारणेची प्रक्रिया देखील अंड्याच्या गुणवत्तेवर अवलंबून असते. त्याच वेळी, महिलांचे वय 35 ते 40 ओलांडल्यानंतर, अंड्यांचे प्रमाण आणि गुणवत्ता कमी होऊ लागते. त्याचबरोबर काही रोजच्या सवयी आणि खाण्याच्या सवयी देखील या समस्येला कारणीभूत आहेत. या दृष्टिकोनातून असे गृहीत धरले जाऊ शकते की जर अंड्यांचा दर्जा खराब असेल तर यामुळे देखील तुम्हाला आई होण्यात अडचणींना सामोरे जावे लागू शकते.

प्रोजेस्टेरॉन हार्मोनची कमतरता:
तज्ज्ञांच्या मते, महिलांमध्ये प्रोजेस्टेरॉन हार्मोनची कमतरता गर्भधारणेच्या प्रक्रियेवर परिणाम करते. याचे कारण म्हणजे प्रोजेस्टेरॉन हा महिलांमध्ये ओव्हुलेशन प्रक्रियेसाठी जबाबदार हार्मोन आहे. त्याच वेळी, त्याची कमतरता स्त्रियांमध्ये ही प्रक्रिया मंदावण्याचे काम करते. अशा परिस्थितीत गर्भधारणा न होण्याच्या गुंतागुंतीशी स्त्री झुंजते.

गर्भाशयाच्या श्लेष्माची समस्या:
गर्भाशय ग्रीवाचा श्लेष्मा हा एक चिकट पदार्थ आहे जो संभोग दरम्यान स्त्रीच्या योनीमध्ये तयार होतो. गर्भधारणेच्या प्रक्रियेत, ते शुक्राणूंना प्रवेश करण्यास मदत करते, परंतु संसर्गामुळे, श्लेष्मा घट्ट होतो. या कारणास्तव, ते शुक्राणूंना पुढे जाण्यापासून प्रतिबंधित करते आणि गर्भधारणेमध्ये अडचण येते.

शुक्राणू संबंधित समस्या:
गर्भधारणेसाठी पुरुष शुक्राणूंची गुणवत्ता आणि प्रमाण असणे देखील आवश्यक आहे. काही पुरुषांमध्ये शुक्राणूंचे प्रमाण आणि गुणवत्ता कमी असते. अशा पुरुषाची गणना नपुंसकत्वाच्या श्रेणीत केली जाते. याचे मुख्य कारण हार्मोन्सचे असंतुलन असल्याचे मानले जाते. अशा स्थितीत महिला जोडीदाराला गर्भधारणा होणे अशक्य असते.

थायरॉईड समस्या:
तज्ज्ञांच्या मते, थायरॉईडच्या समस्येमुळे महिलांना गर्भधारणेमध्येही अडचणी येतात. याचे कारण असे आहे की थायरॉईड समस्या स्त्रियांमध्ये मासिक पाळीच्या अनियमिततेवर आणि ओव्हुलेशनच्या प्रक्रियेवर परिणाम करतात, जे वंध्यत्वासाठी धोकादायक घटक आहेत. अशा परिस्थितीत, असे म्हणता येईल की थायरॉईडचा त्रास असलेल्या महिलांना गर्भधारणा होण्यासाठी अधिक गुंतागुंतीचा सामना करावा लागतो.

वीर्य नलिकेत अडथळा:
वीर्य नलिकेत अडथळा हे देखील गर्भधारणेच्या समस्येचे एक प्रमुख कारण असू शकते. वास्तविक ही नळी पुरुषांच्या वीर्यामध्ये शुक्राणू मिसळण्याच्या प्रक्रियेचा मुख्य स्त्रोत आहे. अडथळे आल्यास वीर्य बाहेर पडते, पण शुक्राणू त्यात नसतात. त्याच वेळी, गर्भधारणेची प्रक्रिया केवळ स्त्रीच्या सक्रिय अंडी आणि शुक्राणूंच्या मिलनाने पूर्ण होते, त्यामुळे गर्भधारणा न होण्याचे हे एक प्रमुख कारण आहे. सेमिनल कॅनलमध्ये अडथळे येण्याची अनेक कारणे असू शकतात, जसे की - गोनोरिया आणि क्लॅमिडीया (पुरुष जननेंद्रियाच्या संसर्गामुळे) किंवा गुप्तांगांमध्ये काही प्रकारच्या अंतर्गत दुखापतीमुळे.






इतर कारण:
अस्पष्ट वंध्यत्व -
ही एक अशी समस्या आहे ज्यामध्ये स्त्रीला कोणत्याही प्रकारची समस्या नसतानाही गर्भधारणा करता येत नाही. या संदर्भात केलेल्या तपासात कोणतीही ठोस अडचण आढळून आलेली नाही. काही संशोधनात असे आढळून आले आहे की वंध्यत्वाच्या या अवस्थेने ग्रस्त असलेल्या लोकांना तज्ञांच्या मदतीने गर्भधारणेमध्ये यश मिळाले आहे.

संयोजन वंध्यत्व -
वंध्यत्वाची एक स्थिती ज्यामध्ये स्त्री आणि पुरुष दोघेही वंध्यत्व/नपुंसकत्व विकाराने ग्रस्त असतात. अशा परिस्थितीत, गर्भधारणेच्या उपचारादरम्यान, दोन्ही भागीदारांची तपासणी करण्याचा सल्ला दिला जातो.