गर्भधारणा होण्यासाठी काय खाऊ नये?

गरोदर राहण्यासाठी कसे आणि कोणते पदार्थ खावेत, आहारात 5 पदार्थांचा समावेश करणे फायदेशीर

आई-बाबा होणं ही एक नैसर्गिक प्रक्रिया आहे. हा प्रवास सुरू होत असताना तुमचं आरोग्य अतिशय महत्वाच आहे. गरोदर राहण्यासाठी तुमचा आहार कसा असावा? आहार कधी आणि कसा करावा? याबाबत माहिती असणं अत्यंत गरजेचे असते. कारण चांगले पदार्थ खाऊन आणि निरोगी जीवनशैली राखून तुम्ही तुमच्या शरीराला गर्भधारणेसाठी तयार करू शकता. यामुळे ही माहिती जाणून घ्या.
 
गरोदर राहण्यासाठी कसे आणि कोणते पदार्थ खावेत, आहारात 5 पदार्थांचा समावेश करणे फायदेशीर
आतापर्यंत, असा कोणताही निर्णायक पुरावा नाही की विशिष्ट पदार्थ तुम्हाला निरोगी बनवू शकतात, परंतु तुमचा आहार अत्यंत महत्त्वाचा आहे. 'तुम्ही जे खाता ते तुमच्या रक्तापासून तुमच्या पेशींपर्यंत तुमच्या हार्मोन्सपर्यंत सर्व गोष्टींवर परिणाम करते,' असे पोषण विशेषज्ञ म्हणतात. त्यामुळे तुमचा आहार तुमच्या जीवनात महत्वाची भूमिका बजावत असतो.

निरोगी वजन आणि जीवनशैली राखून आणि जंक फूड कमी करून तुम्ही तुमचे शरीर गर्भधारणेसाठी अनुकूल करू शकता. त्यामुळे चांगल खाण्याच्या सवयींचा सराव केल्याने तुमची गर्भधारणा झाल्यावर तुम्हाला निरोगी गर्भधारणा होण्यास मदत होऊ शकते. चांगल्या खाण्यामध्ये फळे आणि भाज्या, मासे, भाजीपाला प्रथिने आणि संपूर्ण धान्य यांसह पोषक समृध्द अन्न, प्रजननक्षमतेला मदत करू शकतात. अल्कोहोल, ट्रान्स फॅट्स आणि कॅफिन मर्यादित करा. तुमच्या जोडीदाराला निरोगी आहार घेण्यास प्रोत्साहित करा, कारण यामुळे निरोगी शुक्राणूंची निर्मिती होते.

​फळं आणि भाज्या
गरोदर राहण्यासाठी मल्टीविटामिन पदार्थांचा विचार करा. फळे आणि भाज्या विविध प्रकारचे जीवनसत्त्वे आणि खनिजे देतात. गर्भधारणेपूर्वी विशिष्ट पोषक तत्त्वे पुरेशा प्रमाणात मिळणे महत्वाचे आहे. अशावेळी फळे आणि भाज्या अतिशय फायदेशीर असतात.

पालक, कडधान्ये शतावरी, लिंबूवर्गीय फळे जसे की, लिंबू, संत्र, मोसंबी तसेच शेंगदाणे, शेंगा, संपूर्ण धान्य आणि फोर्टिफाइड ब्रेड आणि तृणधान्ये यासारख्या पदार्थांमध्ये बी व्हिटॅमिन फोलेट जास्त असते. फोलेट हे फॉलिक ऍसिडचे नैसर्गिक रूप आहे, जे प्रसूती जीवनसत्त्वांमध्ये आवश्यक पोषक आहे. तुम्ही गर्भधारणेचा प्रयत्न करत असल्यास तुमच्या आहारात फळे आणि भाज्या अतिशय महत्वाच्या आहेत.

गर्भधारणेपूर्वी आणि गर्भधारणेदरम्यान फोलेट समृद्ध असलेले अन्न खाल्ल्याने स्पायना बिफिडा सारख्या न्यूरल-ट्यूब जन्म दोष टाळण्यास मदत होते. स्वयंपाकाच्या पाण्यात तुम्ही हे जीवनसत्व भरपूर गमावू शकता, म्हणून फोलेट टिकवून ठेवण्यासाठी भाज्या वाफवून घ्या किंवा थोड्या प्रमाणात पाण्यात शिजवा.

​मासे
मासे हे ओमेगा-३ फॅटी ऍसिडचा उत्तम स्रोत आहे. काही डॉक्टरांच्या मते, या आवश्यक चरबीचा प्रजनन क्षमतेवर सकारात्मक परिणाम होऊ शकतो. ओमेगा -3 फॅटी ऍसिड समृद्ध आहार ओव्हुलेशन नियंत्रित करण्यास, अंड्याची गुणवत्ता सुधारण्यास आणि अंडाशयांचे वृद्धत्व कमी करण्यास मदत करू शकते.

तसेच काही प्रकारच्या माशांमध्ये पारासारखे दूषित घटक असतात. उच्च डोसमध्ये, यासारखे जड धातू बाळाच्या मेंदू आणि मज्जासंस्थेसाठी हानिकारक असतात. त्यामुळे योग्य ती माहिती घेऊनच आहारात माशांचा समावेश करावा.

सर्व माशांमध्ये जास्त पारा नसतो. यू.एस. अन्न आणि औषध प्रशासन (FDA) चे म्हणणे आहे की गर्भधारणेचा प्रयत्न करणार्‍या स्त्रिया आठवड्यातून अंदाजे दोन किंवा तीन वेळा मासे खाऊ शकतात.

​शिंपल्या पुरूषांकरताही अधिक फायदेशीर
ऑयस्टर म्हणजे शिंपल्या खाल्ल्याने प्रजनन क्षमता वाढते असे काही ठिकाणी पुरावे आहेत. ऑयस्टर जस्तने भरलेले असतात, जे पुरुषांमध्ये वीर्य आणि टेस्टोस्टेरॉन उत्पादनात आणि स्त्रियांमध्ये ओव्हुलेशन आणि प्रजननक्षमतेमध्ये भूमिका बजावते. याचा अर्थ असा नाही की तुम्ही त्याचे अधिक सेवन करावेत. डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार, तुम्ही आहारात हे बदल करू शकता.

​प्रथिने
प्रथिने हा निरोगी आहाराचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. 18,555 महिलांच्या अभ्यासात, हार्वर्ड मेडिकल स्कूलमधील तज्ञांना असे आढळून आले की ज्यांनी भाजीपाला प्रथिने जसे की, मटार, सोयाबीन किंवा पनीर यांचा समावेश केला. त्यांना ओव्हुलेशनच्या समस्येमुळे वंध्यत्व होण्याची शक्यता कमी होती.

प्रजननक्षमतेच्या अधिक संशोधन आवश्यक आहे. परंतु भाजीपाला प्रथिने सामान्यतः तळलेले पदार्थ किंवा चिकनपेक्षा चरबी आणि कॅलरीजमध्ये कमी असल्याने त्याचा फायदा होतो. गर्भवती महिलेने आपल्या जेवणामध्ये त्यांचा समावेश करणे आपल्यासाठी चांगले आहे. यासोबत वजन अतिशय निरोगी पद्धतीने वाढण्यास मदत होते.

​सगळ्या प्रकारच्या धान्यांचा समावेश
गर्भधारणेचा प्रयत्न करणार्‍या स्त्रीने शक्य तितके पोषक आहार खावे. आणि हा एक उत्तम पर्याय आहे, असे तज्ज्ञ सांगतात. अभ्यासानुसार, निरोगी आहार ज्यामध्ये संपूर्ण धान्य समाविष्ट आहे ते चांगल्या प्रजननक्षमतेशी संबंधित आहेत. यामध्ये गहू, ज्वारी, बाजरी, नाचणी, तांदूळ, ओट्स, सर्व प्रकारची कडधान्ये, सर्व प्रकारच्या डाळी या सगळ्यांचा समावेश होतो.